Plexi PMMA

PMMA (polimetakrylan metylu), znany powszechnie jako plexi lub akryl, to tworzywo o wyjątkowej przezroczystości optycznej - przepuszcza 92% światła widzialnego, więcej niż szkło. Odporne na UV, warunki atmosferyczne i łatwe w obróbce CNC - stosowane na osłony maszyn, elementy optyczne i obudowy urządzeń. Dostępne w KML jako półprodukt do obróbki i wykroju.

Charakterystyka materiału

Wyjątkowa przezroczystość optyczna

PMMA przepuszcza 92% światła widzialnego – więcej niż szkło kryształowe (90%) i znacznie więcej niż PC (88%). Doskonała klarowność optyczna bez żółknięcia przez wiele lat eksploatacji przy odpowiedniej ochronie powierzchni.

Odporność na UV i warunki atmosferyczne

PMMA jest naturalnie odporny na promieniowanie UV – nie żółknie i nie staje się kruchy pod wpływem długotrwałego nasłonecznienia. To przewaga nad poliwęglanem (PC), który bez powłoki UV degraduje się w warunkach zewnętrznych.

Dobra sztywność i stabilność wymiarowa

Moduł sprężystości PMMA wynosi 3200 MPa – porównywalny z PC, ale przy niższej udarności. PMMA zachowuje wymiary w szerokim zakresie temperatur i przy zmiennej wilgotności – nie absorbuje wilgoci, co czyni go lepszym wyborem niż PA przy detalach optycznych.

Odporność chemiczna

PMMA jest odporny na rozcieńczone kwasy, zasady i alkohole. Nie jest odporny na ketony (aceton), estry i chlorowane węglowodory – rozpuszczalniki te rozpuszczają powierzchnię akrylu. Odporny na oleje mineralne i smary.

Łatwa obróbka i polerowanie

PMMA frezuje się i toczy łatwo przy odpowiednich parametrach skrawania. Po obróbce mechanicznej krawędzie można polerować do pełnej przezroczystości – co jest nieosiągalne przy innych tworzywach konstrukcyjnych.

Palność i bezpieczeństwo

PMMA pali się, ale nie wytwarza toksycznych gazów chlorowodorowych jak PVC – co czyni go bezpieczniejszym materiałem przy wymaganiach dotyczących emisji gazów przy pożarze. Klasyfikacja palności HB według UL94.

Specyfikacja i wymiary

Poniżej zestawienie kluczowych parametrów technicznych PMMA. Przy zamówieniu podaj grubość płyty lub wymiary pręta, kolor (bezbarwny lub barwiony) i ilość - wycenimy i potwierdzimy termin realizacji.

Właściwości mechaniczne

  • Wytrzymałość na rozciąganie: 70-80 MPa
  • Moduł sprężystości: 3 200 MPa
  • Wytrzymałość na zginanie: 110-130 MPa
  • Udarność Charpy’ego: 15 kJ/m²
  • Twardość: 95-105 Shore D
  • Wydłużenie przy zerwaniu: 3-5%

Właściwości termiczne

  • Temperatura ciągłej pracy: do +80°C
  • Temperatura krótkotrwała: do +90°C
  • Temperatura zeszklenia (Tg): +100-105°C
  • Współczynnik rozszerzalności cieplnej: 70×10⁻⁶ K⁻¹
  • Temperatura pracy w niskich temperaturach: do -40°C

Właściwości optyczne i inne

  • Przepuszczalność światła: 92%
  • Współczynnik załamania światła: 1,49
  • Gęstość: 1,18-1,19 g/cm³
  • Absorpcja wilgoci: 0,3% (24h w wodzie)
  • Odporność na UV: doskonała (bez powłoki)
  • Palność: HB (UL94)

Dostępne formy półproduktów

  • Płyty (różne grubości, bezbarwne i barwione)
  • Pręty okrągłe (różne średnice)
  • Rury (różne średnice)
  • Dostępne kolory: bezbarwny, biały, czarny i inne

Parametry realizacji

  • Technologia: frezowanie CNC, toczenie CNC, wykrój
  • Termin realizacji: 2-7 dni roboczych
  • Minimalna ilość: bez narzuconego minimum
  • Formaty dokumentacji: DXF, DWG, PDF, STEP

Obróbka CNC PMMA w KML

PMMA frezuje się i toczy stosunkowo łatwo, ale wymaga ostrych narzędzi i odpowiednich prędkości skrawania. Przy zbyt wysokiej temperaturze skrawania powierzchnia akrylu topi się i przykleja do narzędzia – powstają tzw. zaciągi i utrata przezroczystości krawędzi. Stosujemy ostre narzędzia z dużym kątem natarcia i prędkości skrawania dostosowane do grubości i kształtu detalu.

Charakterystyczną cechą obróbki PMMA jest możliwość polerowania krawędzi po frezowaniu do pełnej przezroczystości – operacja niedostępna przy innych tworzywach. Polerowanie krawędzi realizujemy na życzenie klienta przy detalach optycznych i dekoracyjnych wymagających estetycznej prezentacji. PMMA jest materiałem kruchym przy obciążeniach udarowych – przy mocowaniu i obróbce unikamy naprężeń skoncentrowanych w narożach.

  • Frezowanie CNC - płyty, korpusy, elementy optyczne
  • Toczenie CNC - pręty, rury, elementy obrotowe
  • Ostre narzędzia z dużym kątem natarcia - brak zaciągów
  • Polerowanie krawędzi do pełnej przezroczystości na życzenie
  • Wykrój z płyt - podkładki i elementy płaskie
  • Próbka do zatwierdzenia przed uruchomieniem serii
  • Protokół kontroli wymiarowej do każdej dostawy

Kluczowe zastosowania

Osłony maszyn i urządzeń

Płyty PMMA stosowane są na osłony maszyn przemysłowych, okna inspekcyjne i pokrywy urządzeń - przezroczystość pozwala na kontrolę wzrokową procesu bez demontażu osłony. Twardsze od PC przy zarysowaniu, choć bardziej kruche udarowo.

Elementy optyczne i sygnalizacyjne

PMMA stosowany jest na soczewki, klosze lamp, elementy podświetlanych paneli i sygnalizatory - wyjątkowa przezroczystość i stabilność optyczna przez wiele lat eksploatacji bez żółknięcia.

Ekspozytory i elementy reklamowe

Frezowane i cięte elementy z PMMA stosowane są na ekspozytory, stojaki i obudowy urządzeń reklamowych - estetyczna przezroczysta powierzchnia i łatwość klejenia i formowania cieplnego.

Budownictwo i architektura

Płyty PMMA stosowane są na przeszklenia dachowe, balustrady i elementy elewacyjne - lżejsze od szkła, odporne na UV i łatwe w montażu przy zachowaniu pełnej przezroczystości.

Elementy urządzeń medycznych i laboratoryjnych

PMMA stosowany jest na elementy optyczne urządzeń medycznych, kuwety laboratoryjne i obudowy aparatury - przezroczystość optyczna i łatwa sterylizacja tlenkiem etylenu.

Przemysł motoryzacyjny

PMMA stosowany jest na klosze lamp tylnych i przednich, elementy dekoracyjne wnętrza i osłony wskaźników - stabilność optyczna i odporność na UV bez powłok ochronnych.

Zgodność i normy

PMMA dostarczamy od kwalifikowanych producentów z kartą techniczną materiału i świadectwem jakości. System zarządzania jakością KML certyfikowany jest zgodnie z normą ISO 9001.

ISO 9001

Certyfikowany system zarządzania jakością KML

Karta techniczna materiału (TDS)

Pełne parametry dostępne przed zamówieniem

Świadectwo jakości producenta

Dołączane do dostawy na życzenie klienta

Odporność na UV

Potwierdzona przez producenta materiału

Przepuszczalność światła 92%

Potwierdzona badaniami według ISO 13468

PMMA - właściwości i zastosowania techniczne

PMMA (plexi, akryl) to tworzywo o wyjątkowej przezroczystości optycznej i naturalnej odporności na UV – nieosiągalnej dla poliwęglanu bez powłoki ochronnej. Znajdziesz tu szczegółowy opis właściwości PMMA i porównanie z innymi przezroczystymi tworzywami konstrukcyjnymi.

PMMA a poliwęglan (PC) - kiedy wybrać plexi?

PMMA i PC to dwa najczęściej stosowane przezroczyste tworzywa konstrukcyjne - różnią się twardością powierzchni, odpornością na UV, udarności i ceną. Dobór zależy od wymagań aplikacji.

PMMA ma twardszą powierzchnię niż PC – jest znacznie odporniejszy na zarysowanie, co czyni go lepszym wyborem przy elementach optycznych i osłonach narażonych na kontakt z twardymi obiektami. PC ma natomiast wielokrotnie wyższą udarność – nie pęka przy uderzeniu, gdzie PMMA by się rozbiło. Kluczowa różnica przy zastosowaniach zewnętrznych: PMMA jest naturalnie odporny na UV bez żadnych powłok ochronnych, podczas gdy PC bez powłoki UV żółknie i staje się kruchy po kilku latach ekspozycji. Przy zastosowaniach zewnętrznych i przy wymaganiach dotyczących trwałości optycznej PMMA jest lepszym wyborem. Przy wymaganiach udarowych i bezpieczeństwa przy rozbiciu – PC. Przy wątpliwościach – opisz aplikację, dobierzemy materiał.

Obróbka cieplna PMMA - gięcie i formowanie

PMMA można giąć i formować termicznie w temperaturze 160-180°C - co otwiera możliwość wytwarzania elementów przestrzennych z płaskich płyt bez kosztownych form do wtrysku.

Gięcie termiczne PMMA polega na miejscowym lub całkowitym nagrzaniu płyty do temperatury powyżej temperatury zeszklenia (Tg = 100-105°C) i nadaniu jej pożądanego kształtu na formie lub bez formy. Po ochłodzeniu PMMA zachowuje nadany kształt z pełną przezroczystością przy prawidłowym wykonaniu procesu. Zbyt szybkie nagrzewanie lub zbyt wysoka temperatura powodują powstawanie pęcherzy i utratę przezroczystości – optymalna temperatura gięcia to 160-180°C przy równomiernym nagrzewaniu. Gięcie termiczne PMMA stosowane jest przy produkcji obudów, ekspozytorów, kloszy i elementów architektonicznych o złożonych kształtach przestrzennych bez konieczności stosowania form do wtrysku.

Klejenie PMMA - metody i dobór kleju

PMMA klei się wyjątkowo dobrze - zarówno klejami rozpuszczalnikowymi tworzącymi spoiny o przezroczystości zbliżonej do materiału, jak i klejami UV utwardzanymi światłem.

Klejenie rozpuszczalnikowe PMMA polega na naniesieniu kleju na bazie dichlorometanu lub chloroformu na powierzchnię złącza – rozpuszczalnik lokalnie rozpuszcza PMMA i tworzy po odparowaniu spoiny o właściwościach zbliżonych do litego materiału. Spoiny są praktycznie niewidoczne przy przezroczystym PMMA – co jest nieosiągalne przy klejeniu innych tworzyw. Kleje UV utwardzane promieniowaniem UV stosowane są przy złączach wymagających szybkiego czasu utwardzania i wysokiej wytrzymałości – stosowane przy produkcji akwariów, obudów i elementów optycznych. Przy powierzchniach obrabianych mechanicznie krawędzie polerujemy przed klejeniem – poprawia to jakość spoiny i eliminuje naprężenia koncentrujące się przy mikropęknięciach krawędzi.

Ograniczenia PMMA - kiedy wybrać inne tworzywo?

PMMA ma swoje ograniczenia - kruchość przy uderzeniu, wrażliwość na ketony i estry oraz niższa temperatura pracy niż PC. Znajomość tych ograniczeń pozwala uniknąć kosztownych błędów przy doborze materiału.

Kruchość to główne ograniczenie PMMA – przy uderzeniu pęka z ostrymi krawędziami, gdzie PC odkształca się plastycznie i nie rozbija. W aplikacjach narażonych na uderzenia mechaniczne lub przy wymaganiach bezpieczeństwa (osłony maszyn w strefach pracy) PC jest bezpieczniejszym wyborem. PMMA nie jest odporny na ketony (aceton, MEK), estry i chlorowane węglowodory – te rozpuszczalniki rozpuszczają powierzchnię akrylu. Przy zastosowaniach narażonych na kontakt z tymi mediami stosujemy PC lub PVDF. Temperatura ciągłej pracy PMMA to 80°C – poniżej PC (120°C) i znacznie poniżej PEEK (260°C). Przy wymaganiach temperaturowych powyżej 80°C dobieramy PC lub tworzywa wysokowydajne.

Najczęściej zadawane pytania o PMMA (plexi)

Jaka jest różnica między PMMA a szkłem akrylowym?
PMMA i szkło akrylowe to ten sam materiał - polimetakrylan metylu. Nazwa „szkło akrylowe" stosowana jest potocznie i podkreśla przezroczystość optyczną tego tworzywa. Plexi to popularna nazwa handlowa PMMA od marki Plexiglas firmy Röhm.
Czy PMMA żółknie pod wpływem UV?
Nie - PMMA jest naturalnie odporny na promieniowanie UV bez żadnych powłok ochronnych. To kluczowa przewaga nad poliwęglanem (PC), który bez powłoki UV żółknie i staje się kruchy po kilku latach ekspozycji na słońce.
Czy PMMA można ciąć i frezować we własnym zakresie?
Tak - PMMA można ciąć piłą tarczową z drobnymi zębami, wycinać wyrzynarką i frezować. Kluczowe jest używanie ostrych narzędzi i unikanie nagrzewania materiału - przegrzany PMMA topi się i klei do narzędzia. W KML realizujemy frezowanie i toczenie CNC z precyzyjnymi tolerancjami.
Jakich rozpuszczalników należy unikać przy PMMA?
PMMA nie jest odporny na ketony (aceton, MEK), estry (octan etylu) i chlorowane węglowodory (dichlorometan, chloroform). Te substancje rozpuszczają powierzchnię akrylu. Aceton jest często używany do klejenia PMMA - kontrolowane rozpuszczanie tworzy spoinę, ale niekontrolowany kontakt niszczy powierzchnię.
Jaka jest maksymalna temperatura pracy PMMA?
PMMA pracuje w ciągłej eksploatacji do +80°C i krótkotrwale do +90°C. Powyżej temperatury zeszklenia (+100-105°C) PMMA mięknie i można go formować termicznie. Przy wymaganiach powyżej 80°C stosujemy PC (do 120°C) lub tworzywa wysokowydajne.
Czy PMMA można polerować po frezowaniu?
Tak - krawędzie PMMA po frezowaniu można polerować do pełnej przezroczystości metodą mechaniczną lub płomieniową. Jest to unikalna właściwość PMMA niedostępna przy innych tworzywach. W KML realizujemy polerowanie krawędzi na życzenie klienta przy detalach optycznych i dekoracyjnych.
Czy PMMA nadaje się do zastosowań zewnętrznych?
Tak - PMMA jest naturalnie odporny na UV i warunki atmosferyczne. Stosowany na świetliki dachowe, obudowy lamp zewnętrznych i balustrady. Przy wymaganiach bezpieczeństwa przy rozbiciu (strefy publiczne) stosujemy PMMA warstwowy lub poliwęglan.
Jakie formaty dokumentacji przyjmujecie przy zamówieniu elementów z PMMA?
Przyjmujemy DXF, DWG, PDF i STEP. Przy prostych kształtach wystarczy opis wymiarów. Przy elementach optycznych wymagających polerowania krawędzi zaznacz to w zapytaniu - wycenimy tę operację oddzielnie.

Potrzebujesz elementów z PMMA (plexi) na zamówienie?

Prześlij rysunek techniczny lub opisz wymiary i kształt - wycenimy frezowanie, toczenie lub wykrój z PMMA z opcjonalnym polerowaniem krawędzi. Odpowiadamy w ciągu jednego dnia roboczego.

Wyślij zapytanie